Πίνακας Cyberpunk

Τουρκουάζ, ματζέντα, φλόγα: η παλέτα των πινάκων cyberpunk

Από πού προέρχεται αυτή η τουρκουάζ και ματζέντα γραμμή που ξεχειλίζει από κάθε πρόσωπο;

Ακολουθήστε τη γραμμή μιας μύτης ή ενός ώμου σε αυτούς τους πίνακες cyberpunk: η γραμμή δεν είναι ποτέ μοναδική. Μια τουρκουάζ άκρη διαφεύγει από τη μία πλευρά, μια ματζέντα άκρη από την άλλη, και το κεφάλι φαίνεται να τραβιέται προς δύο κατευθύνσεις ταυτόχρονα. Αυτός ο διπλασιασμός δεν είναι μια ανακάλυψη ζωγράφου: είναι η υπογραφή μιας κακώς ευθυγραμμισμένης εικόνας, αυτής μιας στρώσης μελανιού που έχει μετατοπιστεί κατά μισό χιλιοστό, ή μιας καθοδικής σωλήνας των οποίων οι δέσμες δεν επικαλύπτονται πλέον. Το ατύχημα διατηρήθηκε, μεγεθύνθηκε, προήχθη σε κύριο μοτίβο.

Πλησιάστε σε ένα πρόσωπο: οι δύο φούσκες δεν αναμιγνύονται ποτέ, παραμένουν τοποθετημένες η μία δίπλα στην άλλη, σαν δύο στρώσεις εκτύπωσης που έχουν τραβηχτεί χωριστά. Το κυανό και το ματζέντα είναι, με το κίτρινο, τα στοιχειώδη μελάνια κάθε τυπωμένης εικόνας, και η θέα τους να διαχωρίζονται επιστρέφει στο άνοιγμα του μηχανισμού μπροστά στα μάτια μας. Από μακριά, η ματιά ενώνει ξανά τα στρώματα και το πρόσωπο γίνεται και πάλι καθαρό· από κοντά, διαλύεται ξανά. Ένας καμβάς που αλλάζει ανάλογα με την απόσταση καταλαμβάνει έναν διάδρομο πολύ καλύτερα από έναν τοίχο που φαίνεται από μια πολυθρόνα.

Το μαύρο καταπίνει τη μισή πλευρά του προσώπου για να ανάψει την άλλη

Αφαιρέστε το μαύρο από αυτούς τους κυβερνοπάνκ πίνακες και τα χρώματα καταρρέουν αμέσως. Τα σκούρα φόντα, τα κλειστά ρούχα, οι περιοχές σκιάς που καταπίνουν τη μισή πλευρά του προσώπου δεν είναι εκεί για να προκαλέσουν: χρησιμεύουν ως βάση. Μια κορεσμένη απόχρωση φαίνεται τόσο πιο έντονη όσο πιο σβησμένο είναι το γειτονικό της περιβάλλον, και ακριβώς αυτό εκμεταλλεύονται αυτοί οι καμβάδες. Το κυανό λάμπει μόνο επειδή όλα γύρω του έχουν σιγήσει. Το μαύρο δεν καταλαμβάνει τον εναπομείναντα χώρο: δημιουργεί το φως του υπόλοιπου.

Αυτό υπαγορεύει πού ζουν καλύτερα. Ένας ανοιχτός και έντονα φωτισμένος τοίχος τους στερεί το μισό της δύναμής τους: το σκοτεινό φόντο γίνεται εκεί μια κηλίδα, και τα χρώματα χάνουν το πλεονέκτημά τους. Σε έναν σκοτεινό τοίχο, σε ένα δωμάτιο φωτισμένο με χαμηλό φως ή με τη λάμψη μιας οθόνης, συμπεριφέρονται αντίθετα σαν πηγές φωτός. Καθώς έρχεται το βράδυ, όταν οι καθαρές εικόνες σβήνουν και γίνονται γκρι, αυτά τα πρόσωπα είναι τα τελευταία που παραμένουν τέλεια αναγνωρίσιμα.

Αυτοί οι κυβερνοπάνκ πίνακες διατηρούν μια μπράδα στο κρύο

Μέσα σε όλη αυτή την ψυχρότητα, κάτι καίει ακόμα. Στους κυβερνοπάνκ πίνακες αυτής της συλλογής, το πορτοκαλί δεν απλώνεται ποτέ ευρέως: συγκεντρώνεται σε ένα βλέμμα, ένα ρήγμα, μια λάμψη δέρματος, σαν μια μπράδα κάτω από τη στάχτη. Η διαδικασία είναι τόσο παλιά όσο η ζωγραφική, ένας ζεστός τόνος απομονωμένος σε μια ψυχρή μάζα που τραβάει το βλέμμα πριν από οτιδήποτε άλλο. Εδώ, υποδεικνύει πάντα το ίδιο μέρος: αυτό που απομένει ζωντανό σε ένα πρόσωπο που διαλύεται.

Αυτή η ζεστή άκρη είναι επίσης αυτό που τα κάνει κατοικήσιμα. Ένας καμβάς εξ ολοκλήρου μπλε παραμένει αλλοτριωμένος σε ένα δωμάτιο με έπιπλα από ξύλο και πηλό· αρκεί μια πορτοκαλί πινελιά για να δημιουργηθεί ο διάλογος. Το κυανό απαντά στο σκοτάδι των τοίχων, η μπράδα απαντά στη ζεστασιά των επίπλων, και το σύνολο σταματά να είναι ένα απλά τοποθετημένο αντικείμενο. Μπορούν λοιπόν να κρεμαστούν σε ένα φιλόξενο δωμάτιο χωρίς να το ψυχράνουν, υπό την προϋπόθεση να διατηρήσουν τουλάχιστον ένα από αυτά τα πορτοκαλί σημεία στο οπτικό πεδίο.

Ούτε ουρανοξύστης ούτε βροχή: οι κυβερνοπάνκ πίνακες μειώνονται σε ένα πρόσωπο

Ούτε πύργος, ούτε νέον: η πόλη έχει περάσει στο πρόσωπο

Το πρώτο θαύμα αυτών των κυβερνοπάνκ πινάκων είναι αυτό που λείπει. Χωρίς πύργους, χωρίς βρεγμένο σοκάκι, χωρίς επιγραφή νέον αντανακλούμενη σε μια λακκούβα: το σκηνικό έχει απομακρυνθεί εντελώς. Μένει ένα κεφάλι, πλήρες πλάτος, ληφθέν στο ύψος των ώμων. Το είδος έχει όμως κατασκευαστεί σε τεράστιες πόλεις, και είναι ακριβώς αυτό που κάνει την επιλογή αναγνωρίσιμη: όλα όσα λέει μια μεγαλούπολη έχουν διπλωθεί σε ένα μόνο πρόσωπο. Τα καλώδια, οι οθόνες και οι πινακίδες δεν περικυκλώνουν πλέον τον άνθρωπο, έχουν μπει μέσα του.

Αυτή η μετατόπιση αλλάζει τα πάντα για τον τοίχο. Μια αστική άποψη χαράζει τον τοίχο, ανοίγει μια διαρροή, απαιτεί απόσταση και μεγάλη επιφάνεια για να αναπνεύσει. Ένα εμπρόσθιο πρόσωπο δεν χαράζει τίποτα: προχωρά. Αυτοί οι πίνακες τοποθετούνται λοιπόν εκεί όπου δεν θα είχε κανείς τολμήσει να τοποθετήσει ένα πανοραμικό θέαμα, μια στενή γωνία ανάμεσα σε δύο πόρτες, τη γωνία ενός διαδρόμου, τον τοίχο μπροστά σε ένα μικρό γραφείο. Δεν διευρύνουν το δωμάτιο, το κατοικούν, και ένας μόνο αρκεί για να δώσει παρουσία σε μια άχρηστη επιφάνεια.

Γιατί αυτό το μαύρο κολάρο και αυτή η σταθερή ματιά;

Αυτές οι όψεις δεν χαμογελούν, δεν γυρίζουν, δεν παίζουν τίποτα. Οι κυβερνοπάνκ πίνακες που συγκεντρώνονται εδώ δανείζονται την στάση τους από τις εικόνες ταυτοποίησης: φωτογραφία ταυτότητας, ανθρωπομετρικός πίνακας, πορτρέτο αρχείου, θέα μπροστά, ώμοι κομμένοι, κανένα αντικείμενο για να πει ποιος είσαι. Το σκοτεινό και κλειστό ρούχο, συχνά ένα κολάρο, σβήνει περαιτέρω τις ενδείξεις: ούτε εποχή, ούτε επάγγελμα, ούτε βαθμός. Μένει μόνο ένα πρόσωπο για να ταξινομηθεί, το οποίο αποτελεί ακριβώς το μεγάλο θέμα του είδους.

Αυτή η εμπρόσθια θέση παράγει ένα πολύ συγκεκριμένο αποτέλεσμα μόλις κρεμάτε τον πίνακα. Ένα προφίλ ή ένα τριπλό πλάνο αφήνει το βλέμμα να περιπλανηθεί στο περιθώριο. Μια στάση μπροστά παγώνει τα μάτια σας και δεν τα επιστρέφει ποτέ. Τοποθετημένοι απέναντι σε μια είσοδο, αυτοί οι πίνακες καλωσορίζουν κυριολεκτικά: αποπροσωποποιούν αυτόν που ανοίγει την πόρτα. Τοποθετημένοι στο πλάι, πάνω από μια καρέκλα ή έναν πάγκο εργασίας, γίνονται μια παρουσία στο όριο του οπτικού πεδίου, που νιώθεις χωρίς να το κοιτάς ποτέ ανοιχτά.

Το ραγισμένο μάτι, σημείο ρήξης στους κυβερνοπάνκ πίνακες

Πάντα υπάρχει ένα σημείο από το οποίο η εικόνα χαλαρώνει, και σε αυτούς τους κυβερνοπάνκ πίνακες, είναι το μάτι. Ένας ρωγμός το διασχίζει, μια λάμψη ανάβει εκεί, το χρωματισμένο στρώμα απορυθμίζεται περισσότερο από οπουδήποτε αλλού. Η επιλογή δεν είναι τετριμμένη: η ζωγραφική έκανε το μάτι έδρα της ψυχής για αιώνες, το μέρος όπου ελέγχονταν αν ένα πορτρέτο ήταν κατοικημένο. Ρωγμίζοντάς το, αυτοί οι πίνακες στοχεύουν ακριβώς στο σημείο όπου αναζητείται η παρουσία και εγκαθιστούν κάτι άλλο εκεί, έναν φακό, έναν φακό, μια νυχτερινή λάμπα.

Για όποιον τους κρεμά, αυτό το μάτι γίνεται το σημείο αγκύρωσης ολόκληρης της επιφάνειας. Το βλέμμα ενός επισκέπτη ακολουθεί πάντα την ίδια διαδρομή: σαρώνει τις χρωματιστές λωρίδες, ανεβαίνει στα μάτια, χτυπάει τον ρωγμό, ξεκινά ξανά. Είναι αυτό το κύκλωμα που εμποδίζει τον πίνακα να φθείρεται, ενώ μια εικόνα που παραδίδεται με μία μόνο κίνηση σταματά γρήγορα να υπάρχει σε έναν τοίχο. Κρεμάστε τους στο ύψος των ματιών και όχι από πάνω : πολύ ψηλά, ο ρωγμός κλείνει οπτικά και ο πίνακας χάνει το σημείο ρήξης του.

Λωρίδες, εκλάμψεις και χαραγμένα σημάδια: ο μηχανισμός των κυβερνοπάνκ πινάκων

Στρώσεις λωρίδων που απομακρύνουν το πρόσωπο κατά ένα βήμα

Στους περισσότερους κυβερνοπάνκ πίνακες αυτής της σειράς, το πρόσωπο διασχίζεται από στρώσεις λωρίδων που το απομακρύνουν, το χρωματίζουν διαφορετικά, το διακόπτουν απότομα. Αυτή η διαίρεση προέρχεται από μια ακριβή μηχανή: η τηλεοπτική εικόνα κατασκευάζεται γραμμή προς γραμμή, και η μαγνητική ταινία που την περιέχει φθείρεται. Ένα σφάλμα ανάγνωσης και η γραμμή παραλείπεται, γλιστρά, αλλάζει απόχρωση. Αυτό που απεικονίζουν αυτοί οι πίνακες είναι μια στιγμή βλάβης, μια στιγμή τόσο σύντομη που κανείς δεν την έχει δει ποτέ, εδώ συγκρατημένη και σταθεροποιημένη.

Αυτός ο οριζόντιος ρυθμός προκαλεί άμεσες οπτικές συνέπειες. Οι λωρίδες αντιτίθενται στην κάθετη μορφή του πορτρέτου και δημιουργούν μια μόνιμη ένταση μεταξύ του προσώπου που ανεβαίνει και των γραμμών που το χωρίζουν. Το βλέμμα δεν μπορεί να σταθεροποιηθεί, αλλά κατεβαίνει ανά κλιμακίδες. Σε έναν τοίχο, αυτές οι οριζόντιες γραμμές βρίσκουν συμμάχους: τη γραμμή ενός ραφιού, την άκρη ενός χαμηλού επίπλου, το γύψο μιας πόρτας. Ευθυγραμμίστε τις και ο πίνακας αγκυρώνεται· μετατοπίστε τον σκόπιμα και ολόκληρος ο χώρος φαίνεται να έχει ανέβει ένα σκαλοπάτι.

Ορθογώνιες αποχρώσεις, ποτέ σκισμένα κομμάτια

Δείτε πώς το πρόσωπο σπάει σε αυτούς τους κυβερνοπάνκ πίνακες: ποτέ σε ακανόνιστα θραύσματα, πάντα σε καθαρά ορθογώνια, ευθυγραμμισμένα σε ένα αόρατο πλέγμα. Πλάκες μπεζ αποσπώνται από το μάγουλο και τον κροτάφο, γλιστρούν κατά μερικά χιλιοστά, διατηρούν τις ορθές γωνίες τους. Είναι αυτή η κανονικότητα που προδίδει τη μηχανή: ένα χέρι σπάει σύμφωνα με καμπύλες, ένας υπολογισμός σπάει σύμφωνα με ένα πλέγμα. Οι ζωγράφοι που ήδη έκοβαν το πορτρέτο σε επίπεδα πριν από έναν αιώνα έπαιρναν ζωντανά κομμάτια· εδώ, τα κομμάτια υπακούουν.

Αυτό το πλέγμα είναι επίσης αυτό που καθιστά τον καμβά ανεκτό στην καθημερινή ζωή. Μετρήστε τις πλάκες: επαναλαμβάνονται, απαντούν η μία στην άλλη, διατηρούν την ίδια απόσταση. Μια εικόνα μόνο κατεστραμμένη κουράζει· ένα πρόσωπο ανασυντίθεται σύμφωνα με έναν κανόνα διαβάζεται ξανά. Μετά από πολλά περάσματα, σταματάμε να βλέπουμε ένα ατύχημα και να ακολουθούμε μια κατασκευή: εντοπίζουμε την πλάκα που λείπει από το πηγούνι, αυτή που έχει γλιστρήσει πολύ ψηλά στο μέτωπο, και ο καμβάς συνεχίζει να ψάχνει για μήνες αργότερα.

Τι λένε τα σημάδια χαραγμένα στα θραύσματα αυτών των κυβερνοπάνκ πινάκων;

Μεταξύ δύο μπεζ θραυσμάτων εμφανίζονται σημάδια: γραμμές, εγκοπές, χαρακτήρες που μοιάζουν με γραφή χωρίς ποτέ να γίνουν γραφή. Οι κυβερνοπάνκ πίνακες αυτής της συλλογής γλιστρούν έτσι από το κείμενο στο δέρμα, σαν μια προβολή που θα αναδυόταν στην επιφάνεια ενός προσώπου. Η ζωγραφική έχει πάντα γράψει στις εικόνες της, λατινικές επιγραφές, πανό, χαρτοθήκες, αλλά αυτές εξυπηρετούσαν για να ονομάσουν. Εδώ, το σημάδι παραμένει μη αναγνώσιμο από κατασκευή: σηματοδοτεί ότι ένα σύστημα μιλάει, χωρίς ποτέ να αποκαλύψει τι λέει.

Αυτή η αδυναμία ανάγνωσης λειτουργεί ως κινητήρας προσοχής. Μπροστά σε μια σαφή επιγραφή, διαβάζουμε και προχωράμε· μπροστά σε ένα σημάδι που δεν μπορούμε να λύσουμε, επιστρέφουμε, συγκρίνουμε, ψάχνουμε για μια κανονικότητα. Αυτοί οι καμβάδες ανταμείβουν λοιπόν την προσέγγιση: σε τρία μέτρα βλέπουμε ένα θαμπά πρόσωπο· σε πενήντα εκατοστά ανακαλύπτουμε ένα αλφάβητο χαραγμένο στην πολύχρωμη ύλη. Κρεμάστε τους εκεί που περνάμε κοντά στον τοίχο, έναν διάδρομο, μια είσοδο, το πίσω μέρος μιας βιβλιοθήκης, παρά στην κορυφή μιας τοιχογραφίας που κανείς δεν πλησιάζει ποτέ.

Συχνές Ερωτήσεις σχετικά με τους κυβερνοπάνκ πίνακες

Γιατί αυτά τα πρόσωπα φαίνονται κατεστραμμένα ενώ το θέμα παραπέμπει στην υψηλή τεχνολογία;

Επειδή το νέο δεν εμφανίζεται πουθενά σε αυτούς τους πίνακες: η άκρη των λωρίδων είναι μουτζουρωμένη, το μάτι σχιστό. Αυτό το είδος δεν έχει ποτέ γιορτάσει την τεχνική υπεροχή, αφηγείται μηχανήματα που γερνούν ανάμεσα σε συνηθισμένα χέρια. Αυτά τα πορτρέτα δεν δείχνουν μια νέα οθόνη αλλά μια οθόνη που αποσυνδέεται, όχι ένα λείο δέρμα αλλά ένα δέρμα με λωρίδες οριζόντιες. Η φθορά γίνεται το πραγματικό θέμα: είναι μέσα από το ελάττωμα που ο άνθρωπος παραμένει ορατός κάτω από το ψηφιακό στρώμα.

Τι διακρίνει αυτά τα πορτρέτα από μια θέα μεγαλούπολης με νέον;

Όλη η σχέση τους με τον τοίχο. Μια νυχτερινή πόλη εργάζεται σε βάθος, με προοπτική, ορίζοντα και αντανακλάσεις, και απαιτεί απόσταση για να εκτιμηθεί. Αυτά τα πρόσωπα δεν προσφέρουν κανένα βάθος: έρχονται στο προσκήνιο και κοιτάζουν ευθεία, ώμοι κομμένοι, μαύρο φόντο χωρίς ορίζοντα. Επομένως, κρεμιούνται σε στενούς χώρους όπου ένα τοπίο θα χάθηκε, και διαβάζονται σε ένα δευτερόλεπτο όπου μια πόλη απαιτεί να σταματήσουμε εκεί. Ακόμα και φανταστική, δύο αντίθετες χρήσεις.

Σε ποιους απευθύνονται πραγματικά αυτά τα θολά πορτρέτα με κυανό και ματζέντα;

Σε αυτούς που αναγνωρίζουν την αποσύνδεση μιας παλιάς κασέτας ή μιας κακώς προσανατολισμένης κεραίας, και ακούν σε αυτήν μια νοσταλγία παρά μια αποτυχία. Σε αυτούς που προτιμούν ένα πρόσωπο από ένα τοπίο, αλλά κρίνουν το παλιό πορτρέτο πολύ συνετό. Σε αυτούς επίσης που ζουν μπροστά σε οθόνες και αποδέχονται να το δείξουν. Αυτά τα ψυχρά χρώματα αναζητούν σκούρα εσωτερικά, ανθρακί ή κάρβουνο, στα οποία οι απαλές εικόνες πάντα εξαφανίζονται.